Συμβολή στη συζήτηση για την διοικητική μεταρρύθμιση – Πρόγραμμα Καλλικράτης

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΠΑΠΑΖΟΓΛΟΥ μέλος της ΚΠΕ του Συνασπισμού, μέλος του ΣΥΝ και ΣΥΡΙΖΑ Ν. Ερυθραίας

Επιλέγοντας να μιλήσει κανείς, επ΄αφορμή της επικείμενης διοικητικής μεταρρύθμισης, θα πρέπει, κατά τη γνώμη μου, να επικεντρωθεί σε τρία καίρια σημεία που καθορίζουν τη σχέση Αριστεράς και τοπικής αυτοδιοίκησης στο σημερινό περιβάλλον της οικονομικής κρίσης που βιώνει η χώρα μας. Συγκεκριμένα:
Ο ρόλος της τοπικής αυτοδιοίκησης σύμφωνα με τις αξίες, τις αρχές και τις παραδόσεις της Αριστεράς.
Η σημερινή συγκυρία της οικονομικής κρίσης μέσα στην οποία θα πραγματωθεί η επικείμενη διοικητική μεταρρύθμιση.
Ο βασικός προγραμματικός στόχος της εμβάνθυσης της σχέσης τοπικής αυτοδιοίκησης-κινημάτων πολιτών λαμβάνοντας υπόψη τη σχετική εμπειρία.
Κατά τη προσωπική μου γνώμη και τα τρία αυτά σημεία, ως σύνολο, θα καθορίσουν τη στάση που θα πρέπει να ακολουθήσουμε στις επικείμενες αυτοδιοικητικές εκλογές με ένα ίσως τέταρτο την ίδια τη κριτική μας στο Πρόγραμμα Καλλικράτης, όταν ανακοινωθεί τελικά και ως νομοσχέδιο.
Είναι αλήθεια ότι ο χώρος της τοπικής αυτοδιοίκησης έχει αλλάξει τα τελευταία χρόνια κάτω από την κυριαρχία νεοφιλελεύθερων και αγοραίων αντιλήψεων που επέτειναν φαινόμενα διαφθοράς και κακοδιοίκησης, ρουσφετολογικών προσλήψεων αλλά και ευέλικτων μορφών εργασίας (συμβασιούχων, ανασφάλιστων κλπ), καθιέρωσης των ΣΔΙΤ κλπ. ενώ παράλληλα έμεινε άθικτος ο δημαρχοκεντρικός ρόλος και το πλειοψηφικό σύστημα συγκρότησής της.  Οι πολιτικές αυτές επέφεραν πλήγμα στον πυρήνα του θεσμού αυτού που είναι η δημοκρατική λειτουργία, η συμμετοχή και η λαϊκότητά του στενεύοντας τους όρους σχετικής αυτονομίας της αυτοδιοίκησης στη καπιταλιστική διοικητική διάρθρωση.
Ωστόσο, από θέσεις αρχής η τοπική αυτοδιοίκηση για τις δυνάμεις της ανανεωτικής και ριζοσπαστικής Αριστεράς εξακολουθεί να μην αποτελεί κατ? αρχήν και κατ? ανάγκη το μακρύ βραχίονα του αστικού καπιταλιστικού κράτους, αλλά με όρους ενίσχυσης της σχετικής της αυτονομίας να μπορέσει να αποτελέσει και το πλαίσιο μιας ουσιαστικής συμμετοχής και δράσης των πολιτών. Με την έννοια αυτή, αποτελεί πρώτο καθήκον για την Αριστερά η διεκδίκηση των όρων ενίσχυσης του ρόλου της τοπικής αυτοδιοίκησης υπό το πρίσμα της ενεργούς συμμετοχής και δράσης των τοπικών κοινωνιών και των κινημάτων πόλης στις διαδικασίες λήψης των αποφάσεων και όχι απλά επικύρωσής τους μέσα από τους θολούς μηχανισμούς μιας διαβούλευσης.
Η αντίληψη αυτή που θέτει στον πυρήνα της όχι μόνο την εξυπηρέτηση του πολίτη, γενικά και αόριστα, αλλά την εθελοντική συνεισφορά του, την κριτική, τη διεκδίκηση της υπεράσπισης του δημόσιου χώρου του και των όρων ζωής του έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τη διαχειριστική αντίληψη για την τοπική αυτοδιοίκηση των κυβερνήσεων ΝΔ-ΠΑΣΟΚ.
Η οικονομική κρίση που εξελίσσεται τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα και διεθνώς αλλά και η επίθεση που δέχονται τα λαϊκά στρώματα και μέσαια τάξη με αιχμή στις μέρες μας τους δημοσίους υπαλλήλους οδηγεί σε φαινόμενα γενικευμένης ύφεσης και φτώχειας μέσα από τη μείωση των εισοδημάτων, την αύξηση της ανεργίας, της επισφάλειας αλλά και της περισσότερης και κακοπληρωμένης εργασίας, τη συρρίκνωση του ελεύθερου χρόνου. Οι πολιτικές της ΝΔ των περασμένων χρόνων αλλά και του ΠΑΣΟΚ που είχαν καθιερώσει ως εμπεδωμένη κουλτούρα την οικονομία-φούσκα-καζίνο, την φορο-εισφοροδιαφυγή, τη ληστεία των χρημάτων των Ταμείων, τον ρηχό ευδαιμονισμό και την υπερκατανάλωση χωρίς αντίκρισμα ευθύνονται για τη σημερινή κρισιακή κατάσταση.
Στο πλαίσιο αυτό η Αριστερά οφείλει να διεκδικήσει με αγώνες τον κοινωνικό χαρακτήρα της τοπικής αυτοδιοίκησης (κοινωνικές δομές πρόνοιας, απασχόλησης, εκπαίδευσης και πολιτισμού, βοήθειας στη τρίτη ηλικία, ενίσχυσης της οικογένειας με βρεφονηπιακούς σταθμούς, δημιουργική απασχόληση κλπ). Ειδικά, μετά και την ψήφιση του νομοσχεδίου για την ιθαγένεια θα πρέπει να συμβάλλει στην ένταξη των μεταναστών, τόσο με ειδικά προγράμματα όσο και με δημιουργία διαύλων επικοινωνίας και στήριξης της ενεργούς συμμετοχής τους στην τοπική κοινωνία.
Η εμπειρία της δράσης των κινημάτων πόλεων και της προσπάθειας της τοπικής αυτοδιοίκησης να αφουγκραστεί τη διεκδίκηση και διαμαρτυρία είναι πολύ σημαντική. Όπως άλλωστε και ο ίδιος ο αγώνας της τοπικής αυτοδιοίκησης (βλ. Ελληνικό) να πρωτοστατήσει στη διεκδίκηση της υπεράσπισης του δημόσιου συμφέροντος, του δημόσιου χώρου και εν τέλει να σταθεί ενάντια στα λογής επιχειρηματικά συμφέροντα και την περιβαλλοντική υποβάθμιση. Ή ακόμα, η συμβολική κίνηση του Δ. Καισαριανής να εγγράψει στο δημοτολόγιο του ένα παιδάκι από τη Γκάνα δημιουργεί τους όρους μιας πίεσης προς το κεντρικό Κράτος το οποίο σήμερα έρχεται να αναγνωρίσει δικαιώματα στους μετανάστες. Ή η δουλειά που έχει κάνει ο Δ. Ρέντη για την ένταξη των μεταναστών, τα προνοιακά δίκτυα κλπ.
Δυστυχώς, αποτελεί έλλειψη για τον οργανωμένο χώρο της Αριστεράς (ΣΥΝ και ΣΥΡΙΖΑ) το ότι δεν έχει καταφέρει να φτιάξει μια βάση δεδομένων καταγραφής αυτών που οι εμπειρογνώμονες ονομάζουν «βέλτιστες πολιτικές» από τη δράση της τοπικής αυτοδιοίκησης στη διοίκηση της οποίας μετέχουμε με οποιοδήποτε τρόπο.
Στο πλαίσιο που χαράσσουν οι ανωτέρω παραδοχές για την Αριστερά θα πρέπει να εστιάσουμε και την κριτική μας στο Πρόγραμμα Καλλικράτης.
Κατά τη γνώμη μου, η εμπεδωμένη ανάγκη του αυτοδιοικητικού χώρου, για μια ριζική μεταρρύθμιση που θα ενισχύει το ρόλο του Δήμου, θα καθιερώνει τη Περιφερειακή Αυτοδιοίκηση, θα έχει περισσότερες αρμοδιότητες αλλά κυρίως πόρους για να μπορεί να τις ασκήσει, μένει λειψή με το σημερινό πρόγραμμα.
Αν και είναι προς τα θετικά του Προγράμματος η καθιέρωση της αιρετής Περιφέρειας, ωστόσο το πνεύμα του διαπνέεται από μια συγκεντρωτική αντίληψη ενίσχυσης του Δήμου της έδρας, ο οποίος στο πλαίσιο των νέων συνενώσεων, γιγαντώνεται ενώ παράλληλα ενισχύονται οι δυνάμεις του δικομματισμού και των κομματικών στοιχίσεων.
Δεν υπάρχει προς το παρόν σαφής πρόθεση για μητροπολιτικές λειτουργίες στα πολεοδομικά συγκροτήματα Αθηνών-Θεσσαλονίκης.
Ο δημαρχοκεντρικός ρόλος και το πλειοψηφικό σύστημα παραμένουν ενισχυόμενα από ενδιάμεσα ελεγχόμενα όργανα (Εκτελεστική Επιτροπή).
Μέχρι στιγμής, φαίνεται ότι ο αναγκαίος εξορθολογισμός του συστήματος προσλήψεων και του περιορισμού των νομικών προσώπων γίνεται, κυρίως, λόγω οικονομικής στενότητας, εντασσόμενο το Πρόγραμμα Καλλικράτης στο πρόγραμμα σταθερότητας χωρίς να διευκρινίζεται εάν τα χρήματα αυτά θα επιστρέψουν στην τοπική αυτοδιοίκηση για την ενίσχυση κοινωνικών προγραμμάτων και την καθιέρωση θέσεων εργασίας, την αντιμετώπιση της ανεργίας κλπ.
Με τις σκέψεις αυτές θεωρώ πως θα πρέπει να πορευθούμε στις επόμενες εκλογές διεκδικώντας μια νέα τοπική εξουσία αλληλέγγυα στους πολίτες ενισχύοντας την παρουσία της δικής μας Αριστεράς, του ΣΥΡΙΖΑ μέσα από πολύμορφες κινηματικές παρατάξεις καθώς και τη συνάντηση και κοινή κάθοδο με δυνάμεις του οικολογικού χώρου και των κινημάτων πόλης ενάντια στις δυνάμεις του δικομματισμού.

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.