Αυτός ο χρόνος πέρασε πολύ γρήγορα.
Έτσι τουλάχιστον νομίζω.
Πότε λέγαμε «Καλή Χρονιά και ευτυχισμένος ο καινούργιος χρόνος» και πότε φτάσαμε σχεδόν στον Αύγουστο, μου μοιάζει απίστευτο.
Τελικά ο μόνος που βαδίζει ανεμπόδιστα είναι ο χρόνος, ούτε οικονομική κατάσταση, ούτε αυξήσεις τιμών ούτε ανεργία, τίποτε δεν τον σταματά.
Τον ερχομό του Αυγούστου τελικά συνειδητοποίησα επειδή οι περισσότεροι που συναντώ στους διάφορους χώρους, αλλά και στο δρόμο μιλούν για διακοπές.
Εκείνο που διαπιστώνει κανείς είναι ότι οι περισσότεροι διαλέγουν προορισμούς, που τόσα χρόνια ίσως, δεν προτιμούσαν για το σύνολο των διακοπτών τους, δηλαδή τα χωριά τους και τα πατρικά σπίτια, που στις μέρες μας πια είναι η λύση.
Με ελάχιστα έξοδα, με αγάπη από τους δικούς τους και με ηρεμία περνούν τις μέρες στο τόπο που γεννήθηκαν, μεγάλωσαν ή κατάγονται. Δεν θα έπρεπε να είναι μια συμπτωματική λύση, που έχει σχέση με την οικονομική κατάσταση, αλλά μια συνεχώς και αδιάκοπη επαφή με τις ρίζες, τόσο για τους ίδιους όσο και για τα παιδιά τους. Και δεν είναι μόνο τα ήθη και έθιμα, είναι και η φύση, που σε διδάσκει και σε υποχρεώνει να την αγαπάς και να τη προστατεύεις για να την έχεις σύμμαχο και όχι εχθρό.
Αυτά βέβαια συμβαίνουν σε κάποιους τυχερούς, που έχουν σε κάποιο χωριό να πάνε, να ξαναβαπτιστούν στα νάματα του και ανανεωμένοι να αντιμετωπίσουν τη ζωή στην πόλη και το χειμώνα που έρχεται. Για τους άλλους τους μένει το εξοχικό που έχουν αγοράσει, ή το αυθαίρετο σε κάποια παραλιακή περιοχή, που ίσως νομιμοποιήθηκε, ή ακόμη η φιλοξενία σε κάποιο φιλικό σπίτι.
Λίγο ως πολύ, όλοι θα βολευτούμε.
Οι οικονομικές συνθήκες βέβαια, έχουν δημιουργήσει κλίμα ανασφάλειας και φόβου για το μέλλον. Δεν είναι τόσο η μείωση των αποδοχών και η αύξηση τιμών για τα περισσότερα βασικά καταναλωτικά αγαθά, αλλά κυρίως είναι η ανησυχία για την πιθανότητα να βρεθούν από τη μια στιγμή στην άλλη άνεργοι. Ακόμη λοιπόν και αν έχουν κάποιες οικονομίες στην άκρη, δεν ξοδεύουν χωρίς να είναι μεγάλη ανάγκη, επειδή αυτό το φάσμα της ανεργίας τους κατατρέχει και φοβούνται τα χειρότερα.
Αν όχι όλοι, οι περισσότεροι είχαμε καλομάθει. Αγοράζαμε ό,τι νέο μας πρότειναν οι διαφημιστές. Κινητά τηλέφωνα νέας γενιάς, μέχρι και τα νήπια έχουν, δυστυχώς. Τηλεοράσεις σε κάθε δωμάτιο, τελευταίου τύπου, ψυγεία και κουζίνες μαγειρικής, φούρνοι μικροκυμάτων, λάπτοπ τελευταίου τύπου, μουσικά ηχοσυστήματα, αυτοκίνητα για κάθε μέλος της οικογένειας και ό,τι παράλογο και μη απαραίτητο θα μπορούσαν να πουλήσουν, με την πλύση εγκεφάλου που μας κάνουν μέρα-νύχτα. Δέκτες με ελάχιστη αντίσταση πέφτουμε και πέφταμε ακόμη σ? αυτή τη παγίδα.
Ασφαλώς αυτός ο ευδαιμονισμός που μας διακατέχει ετρέφετο και από τους κράχτες των τραπεζών, που ανεξέλεγκτα παρείχαν δάνεια, «καταναλωτικά», «εορτοδάνεια», «διακοποδάνεια» και πιστωτικές κάρτες, χωρίς κανένα αντίκρισμα ή περιορισμό ώστε να προστατευθεί ο καταναλωτής. Οι τράπεζες είχαν και έχουν τρόπο να πάρουν τα χρήματα τους πίσω. Βέβαια η πολιτεία ενώ το ήξερε κώφευε!
Το αποτέλεσμα ήταν να ξοδεύουμε περισσότερα απ? όσα εισπράτταμε και όχι μόνο σε επίπεδο ατομικό αλλά και εθνικό.
Οι σημερινές συνθήκες δυστυχώς μας προσγείωσαν απότομα και μας επιβάλλουν αναθεώρηση του τρόπου ζωής μας, με περιορισμό της σπατάλης και με συνείδηση της πραγματικής οικονομικής κατάστασης, όχι μόνο ατομικά αλλά και συνολικά του τόπου.
Με περικοπή των εξόδων για επίδειξη και με περιορισμό στα απαραίτητα λειτουργικά και σε εκείνα για διαβίωση, θα γίνει δυνατός ο στόχος της ανάκαμψης, όχι για να ξαναρχίσουμε τα ίδια. Πρέπει να μάθουμε ότι η άσκοπη και ανούσια σπατάλη με δανεικά χρήματα οδηγεί στην καταστροφή.
Τόσα χρόνια βρισκόμαστε στο λήθαργο της ευδαιμονίας και πιστεύαμε ότι τίποτα δεν πρόκειται να μας βγάλει από εκεί.
Είχαμε συνηθίσει να καταβάλουμε τον ελάχιστο κόπο για ένα έργο που μας είχαν αναθέσει ή οφείλαμε να διεκπεραιώσουμε, χωρίς να ενδιαφερόμαστε για το άμεσο ή ποιοτικό αποτέλεσμα. Χωρίς συνέπεια,  χωρίς επαγγελματισμό και χωρίς ουσιαστικό ενδιαφέρον, αλλά με μοναδικό στόχο να «σπρωχθεί» η ώρα. Η απόδοση αλλά και η ποιότητα των προσφερομένων υπηρεσιών προκάλεσαν τα πρώτα σημάδια της οικονομικής ύφεσης.
Σε μια επιχείρηση ή κράτος, όπου οι υπηρεσίες που προσφέρονται ή τα προϊόντα δεν είναι τα καλύτερα ποιοτικά, ούτε και αναλογικά φτηνά, τότε έρχεται νομοτελειακά η παρακμή.
Διαμαρτυρόμαστε για την μείωση που παρουσιάζει ο τουρισμός.
Αν ακούσετε τα παράπονα, Ελλήνων και ξένων για την καθαριότητα, εξυπηρέτηση, ποιότητα φαγητών που προσφέρουν οι τουριστικές μονάδες, οι οποίες κατά το πλείστον, στις πιο τουριστικές περιοχές όπως τα νησιά μας,  είναι οικογενειακές, με ελάχιστη γνώση του αντικειμένου και με σχεδόν καθόλου έλεγχο από την πολιτεία κατά τη διάρκεια της λειτουργίας τους.
Το αποτέλεσμα είναι να είμαστε οι ακριβότεροι, οι πιο βρώμικοι και με κακής ποιότητας, προσφερόμενες υπηρεσίες στη Μεσόγειο.
Δυστυχώς, η όποια σύγκριση με τη γείτονα Τουρκία, μας βρίσκει σε πολύ μειονεκτική θέση, για αυτό και οι μαρίνες της στα μικρασιατικά παράλια είναι γεμάτες σκάφη, αλλά και οι τουρίστες που κάνουν διακοπές στις πόλεις της συνεχώς αυξάνουν.
Πρέπει να αντιμετωπίσουμε το θέμα σοβαρά. Η οικονομική κατάσταση δεν πρόκειται να αλλάξει αν δεν συμβάλλουμε και εμείς για αυτό. Αν δεν καταφέρουμε να κάνουμε τη χώρα μας ανταγωνιστική, σε όλους τους τομείς της οικονομίας, ο καθένας συμβάλλοντας με το δικό του τρόπο, δεν υπάρχει διέξοδος.
Επειδή όμως σαν λαός έχουμε πολλές φορές αντιμετωπίσει φαινόμενα κρίσεων, και η ιστορία είναι γεμάτη με τέτοιες καταγραφές, είναι βέβαιο ότι θα το ξεπεράσουμε με αξιοπρέπεια, κουράγιο, δουλειά και αλληλεγγύη.
Και τότε θα ξοδεύουμε όπου θέλουμε τα χρήματα που μας περισσεύουν, όχι τα δανεικά!
Τελειώνοντας θα ήθελα να σας κάνω κοινωνούς μιας φράσης, που έλεγε η μάνα μου, όταν περιέγραφε κάτι εξαιρετικά άσχημο: «Είναι πιο άσχημο κι από το χρέος».